WAAROM FUNDAMENT FYSIOTHERAPIE?

Waarom?
In de standaard handboeken staat vaak kennis uit onderzoek van tien jaar of langer terug. Fundament fysiotherapie wil een bijdrage leveren aan het actualiseren van kennis die van belang is voor de fysiotherapie. Deze kennis kan vervolgens ingezet worden bij het evalueren van uw handelen als fysiotherapeut, het verklaren van de effecten van huidige therapieën en het ontwikkelen van nieuwe behandelstrategieën. 

Turnover
Bij veel klachten van het bewegingsapparaat speelt er problematiek van peesweefsel, kraakbeen of disci intervertebrales en is er beschadiging van de collagene fibrillen/vezels. Een veel gehoorde opvatting binnen de fysiotherapie is dat de halfwaardetijd of turnover van collageen bindweefsel 300-500 dagen bedraagt en op basis hiervan wordt er verondersteld dat er herstel kan optreden van peesweefsel, kraakbeen of disci intervertebrales.
Echter, recent onderzoek laat zien dat de halfwaardetijd van de achillespees 200 jaar is(1)
. Dit betekent dat het weefsel van de achillespees met een zodanig trage snelheid ververst dat het 200 jaar duurt voordat de helft van het weefsel vervangen is. De collagene vezels van de annulus fibrosus van de lumbale disci doen het niet sneller. Ook zij hebben een halfwaardetijd van 200 jaar(3)
Ook voor  kraakbeen geldt dat de turnover uitermate traag verloopt(2)Met deze ‘harde’ werkelijkheid hebben we als therapeuten dus te maken. 

Consequenties trage turnover
De reden dat klachten van pezen, lumbale disci en kraakbeen/gewrichten vaak moeizaam afnemen en geregeld recidiveren is zeer waarschijnlijk te wijten aan deze trage turnover. Daarnaast is uit de trage verversing te concluderen dat als pijnklachten naar de achtergrond verdwijnen dit dus niet betekent dat de onderliggende weefselbeschadiging dan ook hersteld is.  
Laat ik en voorbeeld geven dat voor elke therapeut herkenbaar is:

  • Een patiënt met een pijnlijke en moeizaam bewegende artrotische linkerknie kan nog geen 200 meter lopen, terwijl hij twee weken terug nog een half uur kon wandelen zonder problemen. Na zes weken gaat het lopen best weer goed en zelfs een beetje tennis is te doen.

Dus, pathologisch weefsel (in dit voorbeeld een artrotische knie) kan gepaard gaan mét pijnklachten en functioneringsproblemen, maar het hoeft niet!

Vele vragen
Voor therapeuten een interessante vraag in deze is: “Valt het te begrijpen wat er gebeurt als een artrotische knie opspeelt?” Maar ook: “Hoe is deze knie zodanig te beïnvloeden dat de klachten naar de achtergrond verdwijnen, realiserend dat dit dan niet betekent dat het weefsel ook genezen is?”
Hoe ontstaat artrose eigenlijk? Overbelasting, onderbelasting of zijn beide mogelijk of zijn er nog andere aanleidingen? Wat is het mechanische milieu van gezond kraakbeen? Is de start van artrose te begrijpen vanuit veranderingen in het mechanische milieu van kraakbeencellen? Leidt een scheur in een meniscus of meniscectomie tot verandering in dit milieu en maakt dat begrijpelijk waarom er zo vaak artrose ontstaat na meniscus-problemen? En waarom krijgt niet iedereen artrose na een meniscectomie?
Vergelijkbare vragen zijn te stellen bij peesweefsel (tendinose/tendinitis) en disci intervertebrales (discopathie, HNP).

Fundament Fysiotherapie houdt zich bezig met dit soort vragen. Voor beantwoording ervan is kennis nodig van de bouw, functie, (patho-)fysiologie, beschadiging en mogelijkheid van reparatie en adaptatie van peesweefsel, kraakbeen of disci intervertebrales. En u begrijpt het al: over precies die kennis gaat het in de aangeboden lezingen. De lezingen bieden u de mogelijkheid uw kennis op te frissen en te verdiepen.

Doel lezingen
Het uiteindelijke doel is dat u beter gaat begrijpen waarom uw patiënt klachten heeft en dat u op basis van een stevig fundament van kennis en inzicht van betrokken weefsels nog betere adviezen en interventies aan uw patiënten kan geven. 

De onderliggende overtuiging is dat fundamentele kennis van weefsels een essentiële voorwaarde is om je handelen als fysiotherapeut te kunnen onderbouwen. Vanuit kennis en theorie ontstaat de praktijk.

LITERATUUR
1. Heinemeier, K. M., et al. (2013). Lack of tissue renewal in human adult Achilles tendon is revealed by nuclear bomb 14C. FASEB Journal, 27(5), 2074–2079
2. Heinemeier, K. M., et al. (2016). Radiocarbon Dating of Human Articular Cartilage Shows Minimal Collagen Turnover After Maturity in Both Healthy and Osteoarthritic Tissue. Osteoarthritis and Cartilage, 24(S), S146–S147
3. Sivan, S. S., et al. (2008). Collagen turnover in normal and degenerate human intervertebral discs as determined by the racemization of aspartic acid. Journal of Biological Chemistry, 283(14), 8796–8801